Hoe u omgaat met verschil van inzicht over belastbaarheid

Een zieke medewerker die vindt dat zij meer kan dan de werkgever denkt. Of een werkgever die overtuigd is dat er meer mogelijkheden zijn dan de werknemer aangeeft. Verschil van inzicht over belastbaarheid is een van de meest voorkomende spanningspunten in een re-integratietraject, en het kan een heel traject laten vastlopen als je er niet goed mee omgaat. Dat is niet alleen vervelend voor de werkrelatie, maar ook riskant: het UWV beoordeelt achteraf of beide partijen voldoende hebben gedaan aan re-integratie, en een loonsanctie van maximaal 52 weken extra loondoorbetaling is een reeel gevolg als die inspanningen tekort schieten.

Wat maakt dit onderwerp zo gevoelig? Belastbaarheid raakt aan iets persoonlijks: hoe iemand zich voelt, wat iemand aankan en hoe anderen dat beoordelen. Dat zijn zelden exacte wetenschappen. De bedrijfsarts heeft een medisch oordeel, maar de werknemer ervaart de eigen grenzen van binnenuit, en de werkgever kijkt vanuit operationele noden. Die drie perspectieven botsen regelmatig. De kunst is om dat verschil bespreekbaar te maken zonder dat het escaleert.

In dit artikel lees je hoe je als werkgever, werknemer of HR-manager constructief omgaat met een verschil van inzicht over belastbaarheid, welke rol de bedrijfsarts speelt, wanneer een deskundigenoordeel van het UWV zinvol is, en hoe je de communicatie zo inricht dat het re-integratieproces in beweging blijft.

Waarom verschil van inzicht zo snel ontstaat

Belastbaarheid is geen vaststaand gegeven. Het varieert per dag, per situatie en per type klacht. Een werknemer met psychische klachten kan op maandag na een rustweekend meer aankunnen dan op donderdag na een zware werkweek. Een werkgever die dit patroon niet herkent, trekt al snel de conclusie dat de medewerker overdrijft of niet gemotiveerd is. Dat is een misverstand dat het vertrouwen in no time ondermijnt.

Aan de andere kant overschatten werknemers soms zelf wat ze aankunnen, zeker als ze zich onder druk voelen om te presteren of bang zijn hun baan te verliezen. Ze zeggen meer te kunnen dan medisch verantwoord is, en raken daardoor overbelast. Ook dat is een patroon dat je in re-integratietrajecten regelmatig terugziet.

Het verschil in perspectief is dus structureel. De bedrijfsarts beoordeelt de belastbaarheid vanuit de mogelijkheden bij de eigen werkgever, terwijl een verzekeringsarts van het UWV kijkt naar wat iemand in het algemeen kan verrichten. Die verschillende beoordelingskaders leiden bijna automatisch tot uiteenlopende uitkomsten, zelfs als beide professionals in goed vertrouwen handelen.

De rol van de bedrijfsarts als ankerpunt

In een re-integratietraject is het advies van de bedrijfsarts het medische ankerpunt. Zowel de werkgever als de werknemer kunnen bij een meningsverschil over de aanpak of het passende karakter van het re-integratietraject een deskundigenoordeel aanvragen bij het UWV. Maar voordat je dat instrument inzet, is het verstandig om eerst goed gebruik te maken van wat de bedrijfsarts al biedt.

De bedrijfsarts stelt de functionele mogelijkheden van de werknemer vast. Als werkgever mag je die beoordeling niet zelfstandig aanvechten door je eigen medische mening te vormen: je mag geen medische informatie uitvragen en hebt geen toegang tot het medisch dossier. Wat je wel mag, en zelfs moet doen, is de vertaalslag maken van het medisch advies naar concrete werkzaamheden, aanpassingen of vervangend werk. Dat is precies waar veel misverstanden ontstaan. De bedrijfsarts zegt dat iemand vier uur per dag belastbaar is voor licht administratief werk, maar wat dat concreet betekent voor de dagelijkse praktijk, moet je samen uitwerken.

Een veelgemaakte vergissing is dat werkgevers het advies van de bedrijfsarts te letterlijk of juist te losjes interpreteren. Te letterlijk leidt tot onnodige beperkingen; te losjes leidt tot overbelasting van de werknemer. Bespreek het advies actief met de werknemer en vraag de bedrijfsarts om verduidelijking als er twijfel is over wat passend werk precies inhoudt.

Wanneer het gesprek vastloopt

Soms kom je er samen niet meer uit. De werknemer vindt dat de aangeboden taken te zwaar zijn, de werkgever vindt dat de werknemer onvoldoende meewerkt, of er is gewoon geen vertrouwen meer. In dat geval is open communicatie de eerste stap. Houd het gesprek zakelijk en feitelijk: benoem wat het advies van de bedrijfsarts zegt, wat er is aangeboden en wat de werknemer ervaart. Vermijd discussies over intenties of schuld, want die leiden zelden tot een oplossing.

Leg afspraken altijd schriftelijk vast, bij voorkeur dezelfde dag nog. Dat beschermt beide partijen en maakt het re-integratieproces transparant. Een goed gedocumenteerd dossier is bovendien onmisbaar als het UWV later de inspanningen beoordeelt.

Praktische stappen als het gesprek stokt:

• Vraag de bedrijfsarts om een toelichting of aanvullend advies over de belastbaarheid en wat passend werk concreet inhoudt.
• Plan een driegesprek met werkgever, werknemer en bedrijfsarts om het advies samen door te nemen.
• Overweeg een second opinion bij een andere onafhankelijke bedrijfsarts als de werknemer twijfelt aan het oordeel.
• Schakel een casemanager of re-integratiebureau in om het proces te structureren en de communicatie te begeleiden.
• Vraag een deskundigenoordeel aan bij het UWV als het verschil van inzicht aanhoudt en de re-integratie daardoor stil dreigt te vallen.

Betrek bij voorkeur een neutrale professional voordat de verhoudingen verder verstrakken.

Het deskundigenoordeel als onafhankelijk kompas

Het deskundigenoordeel van het UWV is geen straf en geen eindoordeel, maar een onafhankelijk advies dat duidelijkheid geeft over de situatie. Het UWV schakelt dan een onafhankelijke verzekeringsarts of arbeidsdeskundige in om de situatie van de medewerker te bekijken. Zowel de werkgever als de werknemer kan dit aanvragen, en er is geen vaste termijn waarbinnen dat moet gebeuren.

Het deskundigenoordeel is juridisch gezien een advies: partijen zijn niet verplicht er iets mee te doen. Tegelijkertijd weegt het in de praktijk zwaar, ook bij een eventuele rechterlijke procedure. Dat maakt het een instrument dat je serieus neemt, maar ook zorgvuldig inzet. Vraag het aan op het moment dat de re-integratie echt stokt door een inhoudelijk meningsverschil over belastbaarheid, passend werk of de geleverde inspanningen, en formuleer je vraag zo concreet mogelijk.

Er is ook goed nieuws op wetgevend vlak. Een wetsvoorstel dat momenteel in behandeling is, regelt dat het advies van de bedrijfsarts over de belastbaarheid leidend wordt bij de RIV-toets door het UWV. De beoogde ingangsdatum van deze wijziging is 1 januari 2028, wat betekent dat werkgevers die het advies van de bedrijfsarts opvolgen, in de toekomst geen loonsanctie meer kunnen krijgen louter vanwege een medisch verschil van inzicht tussen de bedrijfsarts en de verzekeringsarts van het UWV.

Vertrouwen als basis voor een werkbaar traject

Het gevaar bij een verschil van inzicht is dat het re-integratietraject verandert in een juridische strijd, terwijl het doel gewoon is: een duurzame, passende terugkeer naar werk. Die omslag kost beide partijen energie die beter in het herstel kan worden gestoken.

Regelmatig in gesprek gaan over werkplezier, belastbaarheid en hoe het gaat, helpt om spanningen vroeg te signaleren. Wacht niet tot het plan van aanpak formeel geëvalueerd moet worden, maar check tussendoor hoe de werknemer de opbouw ervaart. Kleine aanpassingen op tijd doorvoeren voorkomt grote escalaties later. Dat is niet alleen menselijker, het is ook slimmer.

Verschil van inzicht over belastbaarheid hoort bij re-integratie. Hoe je ermee omgaat, bepaalt of het een struikelblok wordt of een kans om het traject beter te maken. Met de juiste stappen, heldere communicatie en indien nodig professionele ondersteuning kom je een heel eind.

Key takeaways

• Belastbaarheid is niet statisch: bespreek het advies van de bedrijfsarts actief en vertaal het samen naar concrete, passende werkzaamheden.
• Als werkgever mag je nooit zelfstandig een medisch oordeel vormen; volg het advies van de bedrijfsarts en vraag om verduidelijking als iets onduidelijk is.
• Leg alle afspraken schriftelijk en tijdig vast, zodat beide partijen beschermd zijn en het dossier op orde blijft voor de RIV-toets van het UWV.
• Een second opinion bij een andere bedrijfsarts is altijd een optie als de werknemer twijfelt aan het oordeel, zonder dat dit direct tot een conflict hoeft te leiden.
• Vraag een deskundigenoordeel bij het UWV aan als het verschil van inzicht de re-integratie blokkeert; het is een advies, geen vonnis, en geeft beide partijen houvast.
• Betrek tijdig een casemanager of re-integratiebureau als de communicatie vastloopt; neutrale begeleiding voorkomt escalatie.
• Vertrouwen opbouw je door regelmatig en open te communiceren, ook buiten de verplichte evaluatiemomenten om.

Heb je te maken met een vastgelopen re-integratietraject of een slepend verschil van inzicht over belastbaarheid? Going Concern helpt je verder, met oog voor zowel de mens als het proces.